Hoe ver mogen politici gaan?

Hoe ver mogen politici gaan?

Ooit was het ons grote voorbeeld. Amerika was voor velen het nieuwe beloofde land. Niets was onmogelijk daar en bijna alle krantenjongens werden er miljonair. Vele goudzoekers zijn ooit daar heen gegaan. Hele families vertrokken, weg het uit het benauwde en te liberale Europa om hun geluk te zoeken. Franse, Ierse, Engelse, Duitse, Italiaanse, Spaanse en Nederlandse namen kom je er tegen bij plaatsen en steden maar ook, soms verbasterd, bij families. Nog steeds is de American Dream iets wat leeft bij de mensen die soms illegaal in de VS aankomen. Vele miljoenen die hun droom waar willen maken.

Daar komt een einde aan want Trump gaat ze allemaal terugsturen en een grote muur bouwen. Letterlijk en figuurlijk. Hij is nog geen president maar wel al besprekingen aan het voeren met de president van Mexico. Hoe ver mag je gaan als politicus?

In Engeland kennen we al jaren schaduwkabinetten. Als de Conservatives aan de macht zijn vormt de Labour partij een schaduwregering die zich ook uitspreekt over wat zij voor beslissing zouden hebben genomen mochten zij de baas zijn geweest. Eens of niet eens? Het laat zich raden welke stellingname zegeviert. Ze maken zelfs een tegenbegroting. Dat zegt al genoeg.

In onze parlementaire geschiedenis heeft in de zeventiger jaren ook de PVDA onder leiding van Joop den Uyl samen met D66 eens een poging gedaan om dat ook hier van de grond te krijgen. Dat bleek al snel heel lastig te zijn. Wat is de status van dit droogzwemmen op hoog niveau? Moeten werkgevers en werknemers hier rekening mee houden tijdens hun overleg? Wat heeft de kiezer er feitelijk aan, ook al is het een goed besluit het wordt toch niet uitgevoerd. Het is in Nederland bij een poging gebleven. De frustratie van de deelnemers bleek groot. Een “tegenbegroting’ werd met veel elan gepresenteerd daarna was het een beetje over.

Als je macht hebt kun je die gebruiken en helaas ook misbruiken. Als je geen macht hebt kun je die alleen maar proberen te krijgen. En we zien nu dat Clinton en Trump er alles aan doen omdat voor elkaar te krijgen. Trump heeft al een oplossing, hij vind dat ze Hilary maar op moeten sluiten. Dat blijkt in veel landen een handige oplossing te zijn. Ben je tegen dan sluiten we je gewoon op. En als je heel veel mensen opsluit duurt het ook lang voor je ze kunt berechten. En als je ook een heleboel rechters opsluit gaat het nog veel langer duren.
Hoe ver mag je gaan vandaag…

Reg Nelemans

Veronique Nouws